Ιδιαίτερα έντονος είναι ο απόηχος στις Ηνωμένες Πολιτείες από την ομιλία του Μάρκο Ρούμπιο στην Πνύκα, με την παρουσία του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών στην Αθήνα να αφήνει θετικό αποτύπωμα. Η ομιλία, με φόντο την Ακρόπολη και τον Παρθενώνα, αναπαράγεται εκτενώς στις ΗΠΑ και συγκεντρώνει ιδιαίτερα θετικά σχόλια τόσο για το περιεχόμενό της όσο και για την παρουσία και τον τρόπο με τον οποίο ο Ρούμπιο την εκφώνησε.
Η απήχηση είναι τέτοια ώστε η ομιλία να έχει ήδη ξεπεράσει τα στενά όρια της επίσκεψης στην Αθήνα. Αναπαράγεται από Αμερικανούς αναλυτές, σχολιαστές, δημοσιογράφους αλλά και απλούς πολίτες, με τις προβολές να αυξάνονται συνεχώς.
Στην Ουάσιγκτον η ομιλία διαβάζεται ως κάτι πολύ περισσότερο από μια αναφορά στην αρχαία Ελλάδα και στους ιστορικούς δεσμούς Αθήνας και Αμερικής. Αντιμετωπίζεται ως ένα ευρύτερο ιδεολογικό μήνυμα για το πώς η κυβέρνηση Τραμπ αντιλαμβάνεται τη Δύση, τον ρόλο της Αμερικής και τη νέα διεθνή πραγματικότητα.
Παράλληλα, η ομιλία αποκτά και μια ξεχωριστή πολιτική διάσταση, καθώς ήδη αντιμετωπίζεται ως ένα είδος πρώτης προεκλογικής ομιλίας του Ρούμπιο ενόψει της επόμενης προεδρικής κούρσας. Η θεματολογία της, η σύνδεσή της με το MAGA κίνημα και ο τρόπος με τον οποίο ο Ρούμπιο επιχείρησε να παρουσιάσει μια ευρύτερη πολιτική αφήγηση για την Αμερική και τη Δύση ενισχύουν αυτή την ανάγνωση.
Η συζήτηση για το πολιτικό του μέλλον συνδέεται με το ενδεχόμενο να διεκδικήσει την προεδρία των Ηνωμένων Πολιτειών. Η εκλογική διαδικασία μπορεί να φαίνεται μακρινή, ωστόσο στις ΗΠΑ ο πολιτικός κύκλος για τις επόμενες προεδρικές εκλογές αρχίζει πολύ νωρίτερα, με τις προκριματικές διαδικασίες να προηγούνται σημαντικά.
Το μήνυμα του Ρούμπιο για τη Δύση
Στην Πνύκα, ο Ρούμπιο παρουσίασε μια εικόνα μιας Δύσης που, κατά την άποψή του, έχει απομακρυνθεί τις τελευταίες δεκαετίες από τις αρχές και τις αξίες πάνω στις οποίες οικοδομήθηκε η δυτική ισχύς.
Μίλησε για μια περίοδο παρακμής, στην οποία η Δύση αισθάνθηκε ένοχη για την ισχύ και την ευημερία της, απαξίωσε την εθνική της ταυτότητα, έδωσε μέρος της κυριαρχίας της σε μεγάλους θεσμούς, άνοιξε τα σύνορά της, μετέφερε τη βιομηχανική παραγωγή εκτός των συνόρων της και αποδυνάμωσε τους στρατούς της.
Το μήνυμα ήταν ότι η Δύση βρίσκεται σε ένα ιστορικό σταυροδρόμι και ότι, εάν θέλει να διατηρήσει την ισχύ και την επιρροή της απέναντι στις μεγάλες δυνάμεις και στον διεθνή ανταγωνισμό, πρέπει να αλλάξει πορεία.
Ο Ρούμπιο δεν απέρριψε τη διατλαντική συμμαχία. Ζήτησε, όμως, μια διαφορετική σχέση, στη βάση μιας συμμαχίας ισχυρών κρατών που επενδύουν περισσότερο στην άμυνα, προστατεύουν τα σύνορά τους, δίνουν βάρος στη βιομηχανική και ενεργειακή τους βάση και διατηρούν την εθνική τους ταυτότητα και κυριαρχία.
Η Ελλάδα ως παράδειγμα για την Ευρώπη
Σε αυτό το πλαίσιο, ιδιαίτερη σημασία αποκτά ο τρόπος με τον οποίο ο Ρούμπιο μίλησε για την Ελλάδα.
Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών παρουσίασε την Ελλάδα ως μια χώρα που βρίσκεται κοντά στο μοντέλο συμμάχου που η Ουάσιγκτον θα ήθελε να δει συνολικά στην Ευρώπη.
Στάθηκε σε μια σειρά από χαρακτηριστικά της χώρας: τις επενδύσεις στην άμυνα, τον κομβικό ρόλο στην ενέργεια, τη συνεργασία στο μεταναστευτικό και στα σύνορα, αλλά και την ισχυρή αίσθηση εθνικής ταυτότητας.
Η Ελλάδα, επομένως, παρουσιάστηκε ως ένας σύμμαχος που μπορεί να συνδυάζει τη συμμετοχή του σε μια ευρύτερη συμμαχία με τη διατήρηση της εθνικής του ταυτότητας και κυριαρχίας.
Αυτό αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα μηνύματα της επίσκεψης για την Αθήνα. Η Ελλάδα δεν εμφανίζεται μόνο ως χώρα με ιστορικούς και πολιτισμικούς δεσμούς με τις Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά ως σύμμαχος που μπορεί να διαδραματίσει συγκεκριμένο ρόλο στη νέα αμερικανική αντίληψη για την Ευρώπη.
Και αυτό συνδέεται άμεσα με τους δύο βασικούς τομείς στους οποίους επικεντρώθηκαν οι επαφές: την άμυνα και την ενέργεια.
Η συνολική εικόνα από την επίσκεψη στην Αθήνα
Η επίσκεψη του Ρούμπιο στην Αθήνα περιλάμβανε συναντήσεις στο υπουργείο Εξωτερικών, στο Μέγαρο Μαξίμου, τον στρατηγικό διάλογο και σειρά επιμέρους επαφών.
Η συνολική εικόνα που προκύπτει είναι ότι η ελληνοαμερικανική σχέση επιβεβαιώθηκε και ενισχύθηκε ως μια δοκιμασμένη και λειτουργική σχέση, με βάθος και κοινά συμφέροντα στην περιοχή.
Όπως επισημαίνει το ertnews, η σχέση αυτή δεν περιγράφεται πλέον μόνο μέσα από τους ιστορικούς δεσμούς και τις κοινές αξίες. Αποκτά έναν περισσότερο πρακτικό χαρακτήρα: τι προσφέρει η Ελλάδα στην αμερικανική πλευρά, τι μπορεί να δώσει και πώς μπορεί να λειτουργήσει ως πολλαπλασιαστής ισχύος.
Η Ελλάδα προσφέρει υποδομές, πρόσβαση και διασυνδέσεις σε μια περιοχή που γίνεται ολοένα πιο σύνθετη, με εστίες έντασης, πολέμους και απαιτητικούς ανταγωνισμούς.
Και ακριβώς σε αυτό το νέο πλαίσιο, η άμυνα και η ενέργεια αποτελούν τον πυρήνα της σχέσης, καθώς βρίσκονται ταυτόχρονα στις βασικές προτεραιότητες της κυβέρνησης Τραμπ.
Η επίσκεψη του Ρούμπιο στην Αθήνα αφήνει έτσι ένα διπλό αποτύπωμα: στην Αμερική, η ομιλία της Πνύκας ανοίγει μια ευρύτερη συζήτηση για τη Δύση, την εθνική ταυτότητα και τη νέα αμερικανική στρατηγική, ενώ για την Ελλάδα αναδεικνύει τον ρόλο της ως χώρας που βρίσκεται κοντά στο μοντέλο συμμάχου που επιδιώκει η Ουάσιγκτον.
