Την πρόθεση να αγοράσει τις φωτογραφίες ντοκουμέντα, που απαθανατίζουν τις τελευταίας στιγμές 200 κομμουνιστών λίγο πριν εκτελεστούν από τους ναζί στην Καισαριανή το 1944, εξέφρασε η Πολιτεία. Απαραίτητη προϋπόθεση, σύμφωνα με τον κυβερνητικό εκπρόσωπο, είναι να επιβεβαιωθεί η γνησιότητα τους. Ήδη ο Βέλγος ιδιοκτήτης των φωτογραφιών ανακοίνωσε πως διέκοψε τη δημοπρασία στο e-bay.
«Είναι μία υπόθεση η οποία προφανώς μας απασχολεί με τον πιο σοβαρό τρόπο. Υπάρχουν νομικές ιδιαιτερότητες. Οι άνθρωποί μας, οι άνθρωποι του υπουργείου Πολιτισμού, θα πάνε τις επόμενες 2-3 μέρες στη Γάνδη, στο Βέλγιο, από κει και πέρα θα μπορέσουμε να πούμε κάτι περισσότερο σήμερα» είπε η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη στο ΕΡΤnewsradio 105.8.
Μιλώντας στο ΕΡΤnews και την εκπομπή «Συνδέσεις» (Κ. Παπαχλιμίντζος, Κ. Δούκα), ο ιστορικός Μενέλαος Χαραλαμπίδης, δήλωσε: «Νομίζω ότι είναι τόσο σημαντικές γιατί δίνουν εικόνα σε ένα από τα κορυφαία ιστορικά γεγονότα της χώρας μας.
Σε ό, τι έχει να κάνει βέβαια με τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, την περίφημη εκτέλεση των διακοσίων, που μένει να τεκμηριώσουμε οριστικά, τουλάχιστον ένα πρόσωπο, για να είμαστε απόλυτα σίγουροι ότι είναι η συγκεκριμένη εκτέλεση.
Δίνει λοιπόν εικόνα σε κάτι το οποίο το ξέραμε όλα αυτά τα χρόνια, ήταν μια συμβολική στιγμή, μια κορυφαία στιγμή του ελληνικού αντιστασιακού κινήματος και πλέον έχουμε αυτή την εικόνα.
Είναι η πρώτη φορά που έχουμε εικόνα μέσα από το Σκοπευτήριο την ώρα που γίνεται εκτέλεση από τα ναζιστικά στρατεύματα, οπότε αυτό είναι πάρα πάρα πολύ σημαντικό. Δεν έχουμε δει άλλες φωτογραφίες από το εσωτερικό του σκοπευτηρίου, δευτερόλεπτα, λεπτά πριν εκτελεστούν αυτοί οι άνθρωποι.
Και βέβαια είναι εξαιρετικά συγκινητικές φωτογραφίες γιατί πιστοποιούν τις μαρτυρίες που είχαμε ότι αυτοί οι άνθρωποι πήγαιναν με το κεφάλι ψηλά και τραγουδώντας. Αυτό το απίστευτο θάρρος που είχανε, που πραγματικά σε κάνει να χάνεις τα λόγια σου είναι πολύ δύσκολο να το περιγράψεις, νομίζω το βλέπουμε αυτό πολύ έντονα στις φωτογραφίες και είναι πραγματικά κάτι εξαιρετικό».
Η προέλευση και οι διώξεις των 200
Ακολούθως ο κ. Χαραλαμπίδης τόνισε πως: «Συγκεκριμένα στην εκτέλεση των διακοσίων υπήρχαν τουλάχιστον 157 προπολεμικοί κομμουνιστές πολιτικοί κρατούμενοι, οι οποίοι είχαν συλληφθεί από τη δικτατορία, από τις αρχές της δικτατορίας του Ιωάννη Μεταξά.
Δηλαδή βρίσκονταν στις φυλακές ή σε τόπους εξορίας ήδη συνεχόμενα από το 1936, 37, ή 38. Ήταν άνθρωποι που είχαν συλληφθεί για άλλα αδικήματα.
Ξέρω την περίπτωση ενός από την Ξάνθη πού είχε συλληφθεί γιατί μοίραζε προκηρύξεις ή αλλιώς, επειδή συμμετείχε σε μια ομιλία κομμουνιστική, δηλαδή συνελήφθησαν για εντελώς άλλα θέματα και τελικά έγινε η κατάληψη της χώρας από τις γερμανικές αρχές.
Οι ελληνικές αρχές τούς παρέδωσαν στις γερμανικές αρχές του 1941 και βρέθηκαν αυτοί οι άνθρωποι τελικά να εκτελούνται στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής, όχι γιατί είχανε κάνει κάποια αντιστασιακή ενέργεια κατά των Γερμανών, φυλακισμένοι ήταν οι άνθρωποι, αλλά εκτελούνται ακριβώς επειδή ήταν κομμουνιστές.
Ομοϊδεάτες των ανθρώπων που έκαναν την ενέδρα και σκότωσαν τον υποστράτηγο Κρεχ, έξω από τους Μολάους».
«Δεξαμενή ομήρων»
Συνεχίζοντας ο κ. Χαραλαμπίδης ανέφερε ότι: «Η πρακτική των αντιποίνων εφαρμόστηκε με πάρα πολύ σκληρό τρόπο γενικότερα στα Βαλκάνια και ιδιαίτερα στη χώρα μας.
Ξέρετε, υπάρχουν τα μεγάλα εγκλήματα των Γερμανών στα Καλάβρυτα, στην Κρήτη, στο Κομμένο της Άρτας και σε πολλές περιοχές, όπου εκτελούνται πολλοί άνθρωποι και περισσότεροι ακόμη, σε αντίποινα για πράξεις, ενέργειες στην προσπάθεια των Γερμανών να καταστείλουν το ελληνικό αντιστασιακό κίνημα. Υπάρχει μία μικρή διαφοροποίηση σε ό,τι έχει να κάνει με τις εκτελέσεις που γίνονται στο Σκοπευτήριο και σε άλλα σημεία στην Αττική.
Εκεί έχουμε μία δεξαμενή ομήρων, ουσιαστικά δηλαδή τους ανθρώπους που είναι κρατούμενοι στο στρατόπεδο συγκέντρωσης Χαϊδαρίου. Είναι μία δεξαμενή ομήρων που κατά το δοκούν οι Γερμανοί, όταν γίνεται μια αντιστασιακή ενέργεια, ακόμη και στους Μολάους που έγινε, έπαιρναν από την δεξαμενή του στρατοπέδου Χαϊδαρίου 10, 20, 50 200 στην συγκεκριμένη περίπτωση ανθρώπους που δεν είχαν καμία σχέση με τη συγκεκριμένη αντιστασιακή ενέργεια και τους εκτελούσαν σε αντίποινα, στη λογική ότι σχεδόν όλες αυτές τις αντιστασιακές ενέργειες τις έκανε το ΕΑΜ στη λογική ότι ήταν ομοϊδεάτες, αυτό έλεγαν και στις ανακοινώσεις που έβαζε ο στρατιωτικός διοικητής, ο Γερμανός, ότι αυτοί εκτελούνται επειδή είναι κομμουνιστές.
Ήταν λοιπόν είτε προπολεμικοί κομμουνιστές που είχαν συλληφθεί από τη δικτατορία Μεταξά και είχαν παραδοθεί παραδοθεί στους Γερμανούς, είτε μέλη του ΕΑΜ και του Κομμουνιστικού Κόμματος που είχαν συλληφθεί κατά τη διάρκεια της Κατοχής. Από αυτή τη δεξαμενή λοιπόν, αντλούσαν και εκτελούσαν στη λογική των αντιποίνων».
O Δήμος Καισαριανής – Υπόμνημα στη Βουλή και τα Υπουργεία Εσωτερικών και Πολιτισμού
Σε υπόμνημά του ο Δήμος Καισαριανής, με αποδέκτες τον Πρόεδρο της Βουλής και τα Υπουργεία Εσωτερικών και Πολιτισμού, αναφέρει μεταξύ άλλων: «Το σύνολο του ελληνικού λαού παρακολουθεί την εξέλιξη της υπόθεσης βαθιά συγκινημένο.
Προς επίρρωση του παραπάνω, από την πρώτη στιγμή δημοσιοποίησης των φωτογραφιών δεχτήκαμε δεκάδες μηνύματα από κατοίκους της Καισαριανής και όχι μόνο, μεταξύ των οποίων και απόγονοι των εκτελεσμένων και αγωνιστών του ηρωικού αγώνα της περιόδου 1940-1949.
Το μουσείο ΕΑΜικής Αντίστασης του Δήμου Καισαριανής βρίσκεται εντός του ιστορικού τόπου του Σκοπευτηρίου, στο θυσιαστήριο της λευτεριάς, όπως ονομάστηκε από το αρχηγείο του ΕΛΑΣ, λειτουργεί με αυτό το περιεχόμενο και πλήθος άλλων ανεκτίμητων ντοκουμέντων και δέχεται μεγάλο αριθμό επισκεπτών 10 χρόνια τώρα.
Ο αγώνας μας για την ανάδειξη, αναβάθμιση και διασφάλιση του χαρακτήρα του Θυσιαστηρίου της Λευτεριάς είναι αδιάλειπτος δεκαετίες τώρα, παρά τα εμπόδια που ορθώνονται κατά περιόδους στην ολοκλήρωση αυτού του καθήκοντος από όλες τις δημοτικές αρχές».
Aπό την πλευρά του ο Δρ. Αριστομένης Ι. Συγγελάκης (Συγγραμματέας του Εθνικού Συμβουλίου Διεκδίκησης Γερμανικών Οφειλών – EΣΔΟΓE), αναφέρει μεταξύ άλλων, τα εξής: «Το περιστατικό αυτό επαναφέρει στο επίκεντρο της συζήτησης τα παρακάτω καίρια ερωτήματα:
Έως πότε θα ανεχόμαστε η Ιστορία και η πολιτιστική μας κληρονομιά να γίνονται αντικείμενο αθέμιτης συναλλαγής; Έως πότε θα βλέπουμε να πωλούνται στο διαδίκτυο πολύτιμες φωτογραφίες και ιστορικά έγγραφα της περιόδου της Κατοχής αλλά και πολιτισμικοί θησαυροί που άρπαξαν οι κατακτητές από την πατρίδα μας;
Έως πότε θα μένει ουσιαστικά έξω από τα σχολεία μας η Ιστορία του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, της Κατοχής και της μεγαλειώδους Εθνικής μας Αντίστασης δίνοντας χώρο σε χρηματοδοτούμενα από το Γερμανικό Υπουργείο Εξωτερικών προγράμματα αναθεώρησης της Ιστορίας να παρεισφρήσουν στο εκπαιδευτικό μας σύστημα μολύνοντας τις συνειδήσεις των παιδιών μας; Πότε θα αναλάβει, επιτέλους η Ελληνική Δημοκρατία, σοβαρά και οργανωμένα, τη διαχείριση, προστασία και ανάδειξη της ιστορικής μνήμης του Λαού μας, που με τη μνημειώδη Αντίσταση και θυσία του πρωτοστάτησε στη συντριβή του ναζισμού-φασισμού».
Kινητοποίηση του ΚΚΕ και της ΚΝΕ στην Καισαριανή
Το ΚΚΕ και η ΚΝΕ, όπως ανακοίνωσαν «οργανώνουν μεγάλο πολιτικό άνοιγμα σε όλη την Ελλάδα για τα φωτογραφικά ντοκουμέντα με τους 200 εκτελεσμένους κομμουνιστές στην Καισαριανή.
Ήδη τυπώνονται αφίσες, με τίτλο: “Οι ήρωες γεννιούνται από τον λαό & ανήκουν στον λαό! Τα φωτογραφικά ντοκουμέντα από την εκτέλεση των 200 κομμουνιστών στην Καισαριανή να γυρίσουν σπίτι τους!”.
Οι Οργανώσεις της ΚΝΕ σε Αθήνα και Πειραιά θα πραγματοποιήσουν συγκέντρωση-πορεία την Τετάρτη 18 Φεβρουαρίου, στις 18:00 από την πλατεία Καισαριανής “Παναγιώτη Μακρή” προς το Σκοπευτήριο».
