Πλεόνασμα υψηλότερο κατά περίπου 2,2 δισ. ευρώ από τον προβλεπόμενο στόχο εμφάνισε ο κρατικός προϋπολογισμός στο διάστημα Ιανουαρίου – Μαΐου 2026. Τα στοιχεία που ανακοίνωσε το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών δείχνουν ότι τα δημόσια οικονομικά διατήρησαν τη δυναμική τους, παρά τις αναταράξεις στην αγορά ενέργειας που προκάλεσε ο πόλεμος και η κρίση στις σχέσεις ΗΠΑ – Ιράν. Η εικόνα των δημοσίων εσόδων παρέμεινε ισχυρή, με βασικούς «μοχλούς» τον ΦΠΑ και τους φόρους εισοδήματος, ενώ αρνητικά κινήθηκαν οι εισπράξεις από τους Ειδικούς Φόρους Κατανάλωσης, αντανακλώντας κάμψη της κατανάλωσης σε όρους όγκου πωλήσεων.
Προϋπολογισμός: Πρωτογενές πλεόνασμα 3,65 δισ. ευρώ έναντι στόχου 1,24 δισ. ευρώ
Ειδικότερα, το πρωτογενές αποτέλεσμα διαμορφώθηκε 3,65 δισ. ευρώ, έναντι στόχου για πλεόνασμα 1,24 δισ. ευρώ, ενώ το συνολικό ισοζύγιο του κρατικού προϋπολογισμού στο α΄ πεντάμηνο εμφάνισε πλεόνασμα 103 εκατ. ευρώ, όταν στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026 είχε προβλεφθεί έλλειμμα 2,18 δισ. ευρώ για το ίδιο διάστημα.
Στο σκέλος των εσόδων, η υπεραπόδοση ενισχύθηκε και από συγκυριακούς παράγοντες, καθώς στα μεγέθη του πενταμήνου περιλαμβάνονται πρόωρες εισπράξεις από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, καθώς και έσοδα από την παραχώρηση της Εγνατίας Οδού και την άδεια λειτουργίας καζίνο στο Ελληνικό. Αφαιρώντας τα ποσά αυτά, η υπέρβαση στο πρωτογενές αποτέλεσμα περιορίζεται σε 246 εκατ. ευρώ.
Τον Μάιο ειδικότερα, τα καθαρά έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθαν σε 5,04 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 418 εκατ. ευρώ έναντι του μηνιαίου στόχου. Τα έσοδα από φόρους διαμορφώθηκαν σε 5,37 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 289 εκατ. ευρώ ή 5,7% έναντι του στόχου, με τον ΦΠΑ να φθάνει τα 2,34 δισ. ευρώ και τους φόρους εισοδήματος τα 1,76 δισ. ευρώ. Αντίθετα, οι ΕΦΚ ανήλθαν σε 561 εκατ. ευρώ και υπολείπονταν του στόχου κατά 44 εκατ. ευρώ. Στο πεντάμηνο, τα καθαρά έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθαν σε 30,22 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 2,53 δισ. ευρώ έναντι του στόχου, κυρίως λόγω της πρόωρης είσπραξης 884 εκατ. ευρώ από το ΤΑΑ και της ενίσχυσης των εσόδων του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων κατά 574 εκατ. ευρώ. Τα έσοδα από ΦΠΑ διαμορφώθηκαν σε 12,34 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 650 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου, ενώ οι εισπράξεις από ΕΦΚ περιορίστηκαν σε 2,58 δισ. ευρώ, παρουσιάζοντας υστέρηση 224 εκατ. ευρώ.
Αυξημένα εμφανίστηκαν και τα έσοδα από φόρους ακίνητης περιουσίας, τα οποία ανήλθαν σε 1,51 δισ. ευρώ, καθώς και τα έσοδα από φόρους εισοδήματος, που διαμορφώθηκαν σε 8,85 δισ. ευρώ, με μικρή υπέρβαση έναντι του στόχου. Την ίδια στιγμή, οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 3,44 δισ. ευρώ, ενώ οι δαπάνες του Κρατικού Προϋπολογισμού έφτασαν τα 30,11 δισ. ευρώ, αυξημένες κατά 250 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο. Στο σκέλος των επενδυτικών δαπανών, οι πληρωμές διαμορφώθηκαν σε 4,19 δισ. ευρώ, μειωμένες κατά 473 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου, ενώ σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του 2025 ήταν αυξημένες κατά 456 εκατ. ευρώ. Δημοσιονομικά ουδέτερες ήταν και οι αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου της ΔΕΗ και του ΑΔΜΗΕ, που καταγράφηκαν μέσα στον Μάιο.
Πιο αναλυτικά, όπως ανακοίνωσε το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, σύμφωνα με τα οριστικά στοιχεία εκτέλεσης του κρατικού προϋπολογισμού, σε τροποποιημένη ταμειακή βάση, για την περίοδο Ιανουαρίου-Μαΐου 2026, παρουσιάζεται πλεόνασμα στο ισοζύγιο του κρατικού προϋπολογισμού ύψους 103 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου για έλλειμμα 2.176 εκατ. ευρώ που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα του 2026 στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026 και πλεονάσματος 1.875 εκατ. ευρώ το αντίστοιχο διάστημα του 2025.
Το πρωτογενές αποτέλεσμα σε τροποποιημένη ταμειακή βάση διαμορφώθηκε σε πλεόνασμα ύψους 3.650 εκατ. ευρώ, έναντι στόχου για πρωτογενές πλεόνασμα 1.243 εκατ. ευρώ και πρωτογενούς πλεονάσματος 5.343 εκατ. ευρώ για την ίδια περίοδο το 2025.
Εξαιρώντας ποσό ύψους 31 εκατ. ευρώ που αφορά σε ετεροχρονισμό πληρωμών σε εξοπλιστικά προγράμματα, ποσό ύψους 473 εκατ. ευρώ που αφορά σε ετεροχρονισμό επενδυτικών πληρωμών και ποσό ύψους 64 εκατ. ευρώ που αφορά σε ετεροχρονισμό μεταβιβαστικών πληρωμών σε φορείς της Γενικής Κυβέρνησης, που δεν επηρεάζουν το αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης σε δημοσιονομικούς όρους, καθώς και ποσό ύψους 135 εκατ. ευρώ από τη 2η δόση του τιμήματος για την παραχώρηση άδειας λειτουργίας επιχείρησης καζίνο στο Ελληνικό, που δημοσιονομικά καταγράφεται κατά τη διάρκεια των ετών της παραχώρησης, ποσό 884 εκατ. ευρώ από πρόωρα έσοδα του ΤΑΑ και ποσό 574 εκατ. ευρώ που αφορά σε πρόωρα ταμειακά έσοδα του ΠΔΕ, η υπέρβαση στο πρωτογενές αποτέλεσμα σε τροποποιημένη ταμειακή βάση έναντι των στόχων του προϋπολογισμού, ανέρχεται σε 246 εκατ. ευρώ.
Από το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους επισημαίνεται ότι το πρωτογενές αποτέλεσμα σε δημοσιονομικούς όρους διαφέρει από το αποτέλεσμα σε ταμειακούς όρους. Επιπρόσθετα, τα ανωτέρω αφορούν στο πρωτογενές αποτέλεσμα της Κεντρικής Διοίκησης και όχι στο σύνολο της Γενικής Κυβέρνησης, που περιλαμβάνει και τα δημοσιονομικά αποτελέσματα των Νομικών Προσώπων και των υποτομέων των ΟΤΑ και ΟΚΑ. Σημειώνεται επίσης ότι στα έσοδα μηνός Ιανουαρίου 2026, καταγράφηκαν τα ποσά από τις απαιτούμενες συναλλαγές για την ολοκλήρωση της Σύμβασης Παραχώρησης Υπηρεσιών για τη χρηματοδότηση, λειτουργία, συντήρηση και εκμετάλλευση του αυτοκινητοδρόμου της Εγνατίας Οδού και των τριών (3) κάθετων οδικών αξόνων της για 35 χρόνια, η οποία κυρώθηκε με νόμο (ν. 5260/2025).
Ειδικότερα:
- ποσό 306 εκατ. ευρώ που αφορά στον ΦΠΑ 24% επί του τιμήματος της συναλλαγής, αποδόθηκε από τον παραχωρησιούχο στο Ελληνικό Δημόσιο, καταγράφηκε στην κατηγορία «Φόροι» και συνοδεύτηκε με ισόποση επιστροφή φόρου.
- ακολούθως, το ίδιο ποσό των 306 εκατ. ευρώ, αποδόθηκε εκ νέου στο Ελληνικό Δημόσιο και καταγράφηκε στην κατηγορία «Πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών».
Τα έσοδα στο πεντάμηνο
Την περίοδο Ιανουαρίου – Μαΐου 2026, το ύψος των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε σε 30.216 εκατ. ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 2.528 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Η υπερεκτέλεση αυτή οφείλεται κυρίως στην είσπραξη, κατά τον μήνα Απρίλιο, της έβδομης δόσης από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ), ύψους 884 εκατ. ευρώ, η οποία είχε προβλεφθεί ότι θα εισπραχθεί τον Ιούνιο 2026, καθώς και στα αυξημένα έσοδα ΠΔΕ κατά 574 εκατ. ευρώ.
Πιο συγκεκριμένα, τα έσοδα των μειζόνων κατηγοριών του κρατικού προϋπολογισμού έχουν ως ακολούθως:
I. Τα έσοδα της κατηγορίας «Φόροι» ανήλθαν σε 28.031 εκατ. ευρώ, και περιλαμβάνουν: (α) το ποσό των 306 εκατ. ευρώ, από τη Σύμβαση Παραχώρησης της Εγνατίας Οδού, όπως προαναφέρθηκε και (β) το ποσό των 135 εκατ. ευρώ από τη 2η δόση του τιμήματος για την παραχώρηση άδειας λειτουργίας επιχείρησης καζίνο στο Ελληνικό που είχε προβλεφθεί να εισπραχθεί στο τέλος του 2025. Αν εξαιρεθούν τα ανωτέρω ποσά, τα φορολογικά έσοδα ανήλθαν σε 27.590 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 171 εκατ. ευρώ ή 0,6% έναντι του στόχου.
Ειδικότερα για τους κυριότερους φόρους της κατηγορίας αυτής παρατηρούνται τα εξής :
- Τα έσοδα από ΦΠΑ ανήλθαν σε 12.340 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 650 εκατ. ευρώ. Σημειώνεται ότι αν εξαιρεθεί το ποσό των 306 εκατ. ευρώ της ανωτέρω σύμβασης παραχώρησης, τα έσοδα από ΦΠΑ είναι αυξημένα κατά 344 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.
- Τα έσοδα των ΕΦΚ ανήλθαν σε 2.584 εκατ. ευρώ και είναι μειωμένα έναντι του στόχου κατά 224 εκατ. ευρώ.
- Τα έσοδα των φόρων ακίνητης περιουσίας ανήλθαν σε 1.509 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 31 εκατ. ευρώ.
- Τα έσοδα των φόρων εισοδήματος ανήλθαν σε 8.849 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 7 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων: ο Φόρος Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων είναι αυξημένος κατά 211 εκατ. ευρώ, ενώ ο Φόρος Εισοδήματος Νομικών Προσώπων μειωμένος κατά 105 εκατ. ευρώ και οι Λοιποί Φόροι Εισοδήματος μειωμένοι κατά 99 εκατ. ευρώ, έναντι του στόχου.
II. Τα έσοδα της κατηγορίας «Κοινωνικές Εισφορές» ανήλθαν σε 23 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 2 εκατ. ευρώ, έναντι του στόχου.
III. Τα έσοδα της κατηγορίας «Μεταβιβάσεις» ανήλθαν σε 3.319 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 1.306 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου, κυρίως λόγω της νωρίτερης είσπραξης ποσού 884 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, όπως προαναφέρθηκε. Επιπλέον, ποσό 2.279 εκατ. ευρώ αφορά έσοδα ΠΔΕ, τα οποία είναι αυξημένα κατά 412 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.
IV. Τα έσοδα της κατηγορίας «Πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών» ανήλθαν σε 1.098 εκατ. ευρώ και περιλαμβάνουν το ποσό των 306 εκατ. ευρώ, από τη Σύμβαση Παραχώρησης της Εγνατίας Οδού, όπως προαναφέρθηκε. Εξαιρουμένου αυτού, τα ανωτέρω έσοδα ανήλθαν σε 792 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 278 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.
V. Τα έσοδα της κατηγορίας «Λοιπά τρέχοντα έσοδα» ανήλθαν σε 1.178 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 258 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου. Ποσό 240 εκατ. ευρώ αφορά έσοδα ΠΔΕ, τα οποία είναι αυξημένα κατά 162 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.
Οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 3.435 εκατ. ευρώ, αυξημένες κατά 231 εκατ. ευρώ από τον στόχο (3.204 εκατ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026, εξαιτίας της επιστροφής ΦΠΑ ύψους 306 εκατ. ευρώ από τη Σύμβαση Παραχώρησης της Εγνατίας Οδού, όπως προαναφέρθηκε. Τα συνολικά έσοδα του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) ανήλθαν σε 2.519 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 574 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο (1.945 εκατ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.
Πώς κινήθηκε ο Μάιος
Ειδικά για τον μήνα Μάιο του 2026, το σύνολο των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε στα 5.040 εκατ. ευρώ, αυξημένο κατά 418 εκατ. ευρώ έναντι του μηνιαίου στόχου.
Πιο συγκεκριμένα, τα έσοδα των μειζόνων κατηγοριών του κρατικού προϋπολογισμού έχουν ως ακολούθως:
I. Τα έσοδα της κατηγορίας «Φόροι» ανήλθαν σε 5.367 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 289 εκατ. ευρώ ή 5,7% έναντι του στόχου.
Ειδικότερα για τους κυριότερους φόρους της κατηγορίας αυτής παρατηρούνται τα εξής :
- Τα έσοδα από ΦΠΑ ανήλθαν σε 2.342 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 91 εκατ. ευρώ.
- Τα έσοδα των ΕΦΚ ανήλθαν σε 561 εκατ. ευρώ και είναι μειωμένα έναντι του στόχου κατά 44 εκατ. ευρώ.
- Τα έσοδα των φόρων ακίνητης περιουσίας ανήλθαν σε 195 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 11 εκατ. ευρώ.
- Τα έσοδα των φόρων εισοδήματος ανήλθαν σε 1.763 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 192 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων ο Φόρος Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων είναι αυξημένος κατά 161 εκατ. ευρώ, ο Φόρος Εισοδήματος Νομικών Προσώπων αυξημένος κατά 7 εκατ. ευρώ και οι Λοιποί Φόροι Εισοδήματος αυξημένοι κατά 25 εκατ. ευρώ.
II. Τα έσοδα της κατηγορίας «Κοινωνικές Εισφορές» ανήλθαν σε 4 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 1 εκατ. ευρώ, έναντι του στόχου.
III. Τα έσοδα της κατηγορίας «Μεταβιβάσεις» ανήλθαν σε 191 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 99 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου. Ποσό 181 εκατ. ευρώ αφορά έσοδα του ΠΔΕ, τα οποία είναι αυξημένα κατά 99 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.
IV. Τα έσοδα της κατηγορίας «Πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών» ανήλθαν σε 110 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 16 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.
V. Τα έσοδα της κατηγορίας «Λοιπά τρέχοντα έσοδα» ανήλθαν σε 202 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 40 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου. Ποσό 26 εκατ. ευρώ αφορά έσοδα ΠΔΕ, τα οποία είναι αυξημένα κατά 14 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.
Οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 834 εκατ. ευρώ, αυξημένες κατά 25 εκατ. ευρώ από τον στόχο (809 εκατ. ευρώ). Τα συνολικά έσοδα του Προϋπολογισμού Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) ανήλθαν σε 208 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 113 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο (95 εκατ. ευρώ). Οι δαπάνες του Κρατικού Προϋπολογισμού για την περίοδο Ιανουαρίου-Μαΐου 2026 ανήλθαν στα 30.112 εκατ. ευρώ και παρουσιάζονται αυξημένες κατά 250 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου (29.863 εκατ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Επίσης, είναι αυξημένες σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2025 κατά 3.019 εκατ. ευρώ.
Στο σκέλος του Τακτικού Προϋπολογισμού, οι πληρωμές εμφανίζονται αυξημένες κατά 723 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο.
Ως αξιοσημείωτες μεταβιβάσεις αναφέρονται οι ακόλουθες:
I. Η επιχορήγηση στον Εθνικό Οργανισμό Παροχής Υπηρεσιών Υγείας ύψους 825 εκατ. ευρώ,
II. Η επιχορήγηση στον Οργανισμό Προνοιακών Επιδομάτων Κοινωνικής Ασφάλισης ύψους 1.159 εκατ. ευρώ,
III. Η επιχορήγηση ύψους 915 εκατ. ευρώ προς την Εθνική Κεντρική Αρχή Προμηθειών Υγείας (Ε.Κ.Α.Π.Υ.) για την προμήθεια φαρμακευτικών σκευασμάτων, προϊόντων και υπηρεσιών υγείας, για λογαριασμό των δημόσιων νοσοκομείων,
IV. Οι μεταβιβάσεις προς τα νοσοκομεία και την Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας ύψους 520 εκατ. ευρώ,
V. Οι επιχορηγήσεις προς τους συγκοινωνιακούς φορείς (ΟΑΣΑ, ΟΑΣΘ και ΟΣΕ) ύψους 169 εκατ. ευρώ,
VI. Η επιχορήγηση προς την Κοινωνία της Πληροφορίας ύψους 131 εκατ. ευρώ για την πληρωμή του FUEL PASS.
Οι πληρωμές στο σκέλος των επενδυτικών δαπανών ανήλθαν στα 4.185 εκατ. ευρώ, μειωμένες κατά 473 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Ωστόσο, παρουσιάζονται αυξημένες σε σχέση με τις αντίστοιχες πληρωμές του 2025 κατά 456 εκατ. ευρώ. Από το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους επισημαίνεται επίσης ότι τον κατά τον μήνα Μάιο έλαβαν χώρα οι δαπάνες για τη συμμετοχή του Ελληνικού Δημοσίου στις αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου της ΔΕΗ ΑΕ και της ΔΕΣ ΑΔΜΗΕ ΑΕ ύψους 1.289 εκατ. ευρώ και 259 εκατ. ευρώ αντίστοιχα, οι οποίες ως χρηματοοικονομικές συναλλαγές είναι δημοσιονομικά ουδέτερες.
